Suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçu, kanunun suç saydığı fiilleri işlemek için en az üç kişinin hiyerarşik bir yapı içinde, süreklilik arz edecek şekilde bir araya gelmesiyle oluşur. Türk Ceza Kanunu (TCK) Madde 220 kapsamında düzenlenen bu suçun cezası, örgütün silahlı olup olmamasına göre değişir.
Suç Örgütü Kurma Suçunun Unsurları: Kişi Sayısı: Örgütün kurulabilmesi için en az 3 (üç) kişinin bir araya gelmesi şarttır. Hiyerarşik Yapı: Üyeler arasında ast-üst ilişkisi veya emir-komuta zinciri bulunmalıdır. Amaç: Kanunun suç saydığı fiilleri işlemek konusundaki niyetin geçici değil, planlı ve sürekli olması gerekir. Süreklilik: Örgütün amaçladığı suçları işlemek konusundaki niyetin geçici değil, planlı ve sürekli olması gerekir. Araç ve Gereç: Örgüt, amaçlanan suçları işleyebilecek nitelikte araç-gerece sahip olmalıdır.
Örgüt Kurma, Yönetme ve Üyelik Cezaları: TCK Madde 220’ye göre temel suç örgütlerinde cezalar şu şekildedir: Örgüt Kurucuları ve Yöneticileri: Suç işlemek amacıyla örgüt kuran veya yönetenlere 5 yıldan 10 yıla kadar hapis cezası verilir. Örgütün silahlı olması halinde hapis cezası yarısı oranında artırılır. Örgüt Üyeleri: Kurma örgütlere üye olan kişilere 2 yıldan 5 yıla kadar hapis cezası öngörülür. Ayrıca Cezalandırma: Örgüt faaliyeti çerçevesinde suçların bizzat işlenmesi halinde, hem örgüt kurmak/üye olmaktan hem de işlenen suçlardan dolayı ayrı ayrı cezaya hükmolunur.
Etkin Pişmanlık (TCK 221): Örgüt üyesi kişi gönüllü olarak teslim olup örgütün yapısını ve faaliyetlerini yetkili makamlara bildirirse örgüt üyeliği suçundan ceza verilmez.
İçindekiler
- Suç İşlemek Amacıyla Örgüt Kurma Suçu Nedir?
- TCK 220 Kanun Metni (Güncel – 7571 Sayılı Kanun ile)
- Suç Örgütünün Kurucu Unsurları
- Örgüt Kurma/Yönetme ile Örgüt Üyeliği Arasındaki Fark
- Örgüt Kurma, Yönetme ve Üyelik Cezaları (Tablo)
- Örgüt Faaliyeti Kapsamında İşlenen Suçlar (TCK 220/4-5)
- Örgüt Üyesi Olmaksızın Örgüt Adına Suç İşleme (TCK 220/6)
- Örgüte Yardım (TCK 220/7)
- Örgüt Propagandası (TCK 220/8)
- Silahlı Örgüt Nitelikli Hali
- İştirak ile Örgüt Üyeliği Arasındaki Kritik Fark
- TCK 220 Genel Örgüt ile Özel Örgüt Suçları Farkı
- TCK 221 – Etkin Pişmanlık ve Ceza Almama
- Suç Örgütü Yargıtay Kararları
- Görevli Mahkeme ve Zamanaşımı
- Sık Sorulan Sorular
Suç işlemek amacıyla örgüt kurma; Türk Ceza Kanunu’nun en karmaşık ve sonuçları en ağır suç tiplerinden birini oluşturmaktadır. Bu suç, kanunun suç saydığı fiillerin işlenmesi için kurulan ve süreklilik arz eden hiyerarşik yapılanmaları hedef almaktadır. Örgüt suçlarını diğer suçlardan ayırt eden temel özellik, somut bir suçun işlenip işlenmediğinden bağımsız olarak yalnızca örgütsel yapının varlığının cezalandırılmaya yeterli sayılmasıdır. TCK m. 220 bu ilkeyi hayata geçirmekte; pek çok ağır ceza davasında temel suç nitelemesi olarak karşımıza çıkmaktadır. Aynı zamanda 24 Aralık 2025 tarihinde yürürlüğe giren 7571 sayılı Kanun ile önemli değişikliklere uğramıştır.
Suç İşlemek Amacıyla Örgüt Kurma Suçu Nedir?
TCK m. 220 ile korunan hukuki değer kamu güvenliği ve barışıdır. Kanun koyucu, bireylerin güvenli ve barış içinde yaşama hakkını güvence altına almak için suç işleme potansiyelini kolektif biçimde artıran örgütsel yapılanmaları, somut bir suç işlenmeden önce ayrı ve bağımsız bir suç tipi olarak düzenlemiştir. Bu yaklaşım; suç örgütünün salt varlığının toplum düzeni için yarattığı somut tehlikeyi cezalandırma amacını yansıtmaktadır.
Suç, seçimlik hareketli bir yapıya sahiptir: Örgüt kurmak ya da yönetmek eylemleri birbirinden bağımsız olarak suçun oluşmasına yol açmaktadır. Örgüt kurmanın yanı sıra hazır bulunduğu bir örgüte katılmak —üye olmak— da ayrı bir suç tipi olarak düzenlenmiştir.
Kritik ilke: Örgüt suçu soyut tehlike suçudur. Örgütün amacı doğrultusunda herhangi bir suçun fiilen işlenmiş olması aranmaz. Yalnızca örgütsel yapının kurulmuş ve bu yapının amaç suçları işlemeye elverişli olduğunun tespit edilmesi; suçun tamamlanması için yeterlidir.
5237 Sayılı TCK Madde 220 – Güncel Kanun Metni (7571 Sayılı Kanun ile Güncellenmiş)
Madde 220 – Suç İşlemek Amacıyla Örgüt Kurma (7571 Sayılı Kanun Dahil Güncel Metin)
(1) Kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla örgüt kuranlar veya yönetenler, örgütün yapısı, sahip bulunduğu üye sayısı ile araç ve gereç bakımından amaç suçları işlemeye elverişli olması halinde, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ancak, örgütün varlığı için üye sayısının en az üç kişi olması gerekir.
(2) Suç işlemek amacıyla kurulmuş olan örgüte üye olanlar, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(3) Örgütün silahlı olması halinde, yukarıdaki fıkralara göre verilecek ceza yarısı oranında artırılır.
(4) Örgütün faaliyeti çerçevesinde suç işlenmesi halinde, ayrıca bu suçlardan dolayı da cezaya hükmolunur.
(5) (Ek cümle: 24/12/2025 – 7571/20 md.) Örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarda çocukların araç olarak kullanılması halinde, örgüt yöneticilerine yukarıdaki fıkralara göre verilecek ceza yarısından bir katına kadar artırılır. Örgüt yöneticileri, örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen bütün suçlardan dolayı ayrıca fail olarak cezalandırılır.
(6) (Değişik: 2/3/2024 – 7499/10 md.) (İptal: Anayasa Mahkemesi, 5/11/2024 Tarih, E.:2024/81, K.:2024/189 sayılı Karar)
(7) (Değişik: 2/7/2012 – 6352/85 md.) Örgüt içindeki hiyerarşik yapıya dahil olmamakla birlikte, örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişi, örgüt üyesi olarak cezalandırılır. Örgüt üyeliğinden dolayı verilecek ceza, yapılan yardımın niteliğine göre üçte birine kadar indirilebilir.
(8) Örgütün cebir, şiddet veya tehdit içeren yöntemlerini meşru gösterecek veya övecek ya da bu yöntemlere başvurmayı teşvik edecek şekilde propagandasını yapan kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Bu suçun basın ve yayın yolu ile işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.
Önemli Güncelleme (7571 Sayılı Kanun – 24.12.2025): Maddeye eklenen 5. fıkra cümlesiyle örgüt faaliyeti kapsamında suç işlerken çocukların araç olarak kullanılması, örgüt yöneticileri için ayrı bir ağırlaştırıcı hal haline getirilmiştir. Aynı zamanda 6. fıkra Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiş olup güncel uygulamada dikkate alınmamalıdır.
Suç Örgütünün Kurucu Unsurları
1. Kişi Sayısı: En Az Üç Kişi
TCK m. 220/1’in son cümlesi açıkça belirtmektedir: Örgütün varlığı için üye sayısının en az üç kişi olması gerekmektedir. İki kişinin suç işlemek amacıyla bir araya gelmesi örgütü değil; iştirak ilişkisini ya da işbölümünü oluşturmaktadır. Üç kişi koşulu, kurucu ve yönetici dahil tüm mensupları kapsamaktadır.
2. Hiyerarşik Yapı
Örgütün soyut bir birleşme değil; bünyesinde hiyerarşik bir ilişkinin hâkim olduğu bir yapılanma olması gerekmektedir. Bu hiyerarşik ilişki bazı örgüt yapılanmalarında gevşek bir görünüm alabilmektedir; ancak mensuplar üzerinde belirli bir otorite ve yönlendirme gücünün var olması aranmaktadır. Yargıtay CGK, hiyerarşinin kesin ve katı biçimde tesis edilmiş olmasını aramamaktadır; örgütsel otorite ve denetimin varlığını gösteren somut bulgular yeterlidir.
3. Amaç: Suç İşlemek
Örgütün var olma amacı, kanunun suç saydığı fiilleri işlemektir. Bu amaç soyut ve genel nitelikte olabilir; işlenmesi planlanan suçların konu veya mağdur itibarıyla önceden somutlaştırılması zorunlu değildir. Bu nokta, örgüt suçunu iştirakten ayıran temel özelliklerden biridir. İştirak ilişkisinin varlığı için suçun konu veya mağdur bakımından somutlaşmış olması aranırken, örgüt yapılanmasında bu somutlaşma zorunluluğu bulunmamaktadır.
4. Süreklilik
Örgüt; belirli bir suçu işlemek için geçici olarak bir araya gelen kişiler topluluğundan ayrılmaktadır. Örgütün varlığı, münferit ya da kısa süreli bir suç işleme amacının ötesinde; devam eden ve tekrarlanabilir bir suç faaliyetine yönelik kalıcı bir yapılanmayı gerektirmektedir. Yargıtay, sürekliliğin belirlenmesinde; üyelik biçimi, toplantı sıklığı ve suç faaliyetlerinin düzenli örüntüsünü birlikte değerlendirmektedir.
5. Elverişlilik: Araç, Gereç ve Üye Sayısı
Kanun, örgütün yalnızca var olmasını değil; amaç suçları işlemeye elverişli olmasını da aramaktadır. Bu elverişlilik değerlendirmesi; örgütün sahip olduğu üye sayısını, finansal kaynaklarını, lojistik altyapısını ve araç-gereçlerini kapsamaktadır. Yargıtay bu değerlendirmede; amaçlanan suçların niteliğini de dikkate almaktadır — örneğin devletin toprak bütünlüğüne karşı suç için gereken elverişlilik, ekonomik çıkar amaçlı suçlar için gerekenden farklıdır.
Örgüt Kurma/Yönetme ile Örgüt Üyeliği Arasındaki Fark
TCK m. 220, örgüt kurucusu/yöneticisi ile örgüt üyesini farklı ceza bantlarına tabi kılmaktadır. Bu ayrım; hiyerarşik konuma ve suç örgütünün işleyişindeki role göre biçimlenmektedir:
| Rol | Tanım | Ceza |
|---|---|---|
| Kurucu veya Yönetici (TCK 220/1) | Örgütü kuran ya da yöneten, stratejik kararlar alan, hiyerarşinin tepesinde konumlanan kişi | 5–10 yıl hapis |
| Üye (TCK 220/2) | Örgüte fiilî katılım sağlayan, hiyerarşi içinde yer alan kişi | 2–5 yıl hapis |
| Hiyerarşi dışı yardım (TCK 220/7) | Örgüt yapısı içinde yer almaksızın, bilerek ve isteyerek örgüte yardım eden kişi | Üye cezası; 1/3’e kadar indirim mümkün |
| Propaganda (TCK 220/8) | Örgütün yöntemlerini meşru gösteren, öven ya da teşvik eden kişi | 1–3 yıl hapis (basın-yayınla: +1/2) |
Örgüt Kurma, Yönetme ve Üyelik Cezaları
| Suç Tipi | Temel Ceza | Silahlı Örgüt (+1/2) | Çocuk Araç Kullanımı (yöneticiler) |
|---|---|---|---|
| Örgüt kurma veya yönetme (TCK 220/1) | 5–10 yıl hapis | 7,5–15 yıl hapis | +1/2 ila +1 kat ek artırım |
| Örgüt üyeliği (TCK 220/2) | 2–5 yıl hapis | 3–7,5 yıl hapis | — |
| Hiyerarşi dışı yardım (TCK 220/7) | 2–5 yıl (üye cezası; 1/3 indirim mümkün) | 3–7,5 yıl (indirim mümkün) | — |
| Propaganda (TCK 220/8) | 1–3 yıl hapis | — | — |
| Örgüt propagandası – basın/yayın | 1,5–4,5 yıl hapis | — | — |
Örgüt Faaliyeti Kapsamında İşlenen Suçlar (TCK 220/4-5)
TCK m. 220/4 uyarınca örgütün faaliyeti çerçevesinde bir suçun işlenmesi halinde fail; hem örgüt suçundan hem de işlenen suçtan ayrı ayrı ve gerçek içtima hükümleri çerçevesinde cezalandırılmaktadır. Bu düzenleme, örgütün somut suça herhangi bir katkısının bulunması halinde cezaların birbirini dışlamamasını güvence altına almaktadır.
TCK m. 220/5 ise 7571 sayılı Kanun ile güncellenerek örgüt yöneticilerinin sorumluluğunu açıkça belirlemiştir: Örgüt yöneticileri, örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen bütün suçlardan dolayı ayrıca fail olarak cezalandırılmaktadır. Yani yöneticinin söz konusu suçu bizzat işlememiş olması bu sorumluluğu ortadan kaldırmamaktadır. Örgüt yapısı içinde birinin yerine bir diğerinin ikame edilebilir olması, yöneticinin sorumluluk alanını fiilî katılımın ötesine taşımaktadır.
2025 güncellemesinin pratik önemi: 7571 sayılı Kanun ile eklenen yeni hüküm uyarınca, örgüt faaliyeti kapsamında suç işlerken çocuklar araç olarak kullanılmışsa; bu durum örgüt yöneticileri için yarısından bir katına kadar ek artırım nedeni oluşturmaktadır. Bu düzenleme özellikle sosyal medya araçlığıyla gerçekleştirilen siber suçlar ve uyuşturucu dağıtım ağlarında küçüklerin kullanılması olgularını hedef almaktadır.
Örgüt Üyesi Olmaksızın Örgüt Adına Suç İşleme (TCK 220/6) — Anayasa Mahkemesi İptal Kararı
TCK m. 220/6, 2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanun ile değiştirilmiş; ancak bu değişiklik Anayasa Mahkemesi’nin 5/11/2024 tarihli ve E.:2024/81, K.:2024/189 sayılı kararıyla iptal edilmiştir. Bu iptal kararı, örgüt üyesi olmaksızın yalnızca örgüt adına suç işleyen kişilere yönelik düzenlemeyi yürürlükten kaldırmıştır.
Bu gelişmenin pratik önemi büyüktür: İptal kararından önce “örgüt adına suç işleyen” kişiler 2,5–6 yıl ek ceza alabilirken; Anayasa Mahkemesi kararı sonrasında bu hüküm artık uygulanamamaktadır. İptal öncesi bu hüküm kapsamında verilen mahkûmiyet kararları ise yeniden yargılama talebi bakımından değerlendirilebilir.
Örgüte Yardım (TCK 220/7)
TCK m. 220/7, örgüt hiyerarşisinin dışında kalmakla birlikte örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişileri örgüt üyesi olarak cezalandırmaktadır. Bu hükmün pratik uygulamasında iki temel koşul aranmaktadır: Yardımın bilerek ve isteyerek —yani suç kastıyla— yapılmış olması ile yardımın örgüte yönelik olduğunun failce bilinmesi.
Yardım fiilinin niteliğine göre örgüt üyeliği cezasında üçte bire kadar indirim yapılabilmektedir. Bu indirim olanağı; yardımın suç faaliyetlerine doğrudan katkı sağlayan bir boyutta olup olmadığına, örgütün faaliyetlerindeki yerinin ağırlığına ve failin gönüllü bildirimde bulunup bulunmadığına göre değerlendirilmektedir.
Örgüt Propagandası (TCK 220/8)
Örgütün cebir, şiddet veya tehdit içeren yöntemlerini meşru gösteren, öven ya da bu yöntemlere başvurmayı teşvik eden propagandayı yapan kişi 1–3 yıl hapis cezasıyla cezalandırılmaktadır. Bu suçun basın ve yayın yolu (gazete, televizyon, internet, sosyal medya) ile işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılmaktadır.
Bu hüküm ile örgüt üyeliği arasındaki sınır uygulamada zaman zaman tartışma yaratmaktadır. Yargıtay, propaganda suçunun oluşabilmesi için failin örgütün yöntemlerini açıkça meşrulaştırma ya da teşvik etme kastını taşıması gerektiğini; salt haberin aktarılması ya da bilgi verme amacının bu kapsamda değerlendirilemeyeceğini belirtmektedir.
Silahlı Örgüt Nitelikli Hali
TCK m. 220/3 uyarınca örgütün silahlı olması; hem kurucu/yöneticiler hem de üyeler için cezanın yarısı oranında artırılmasını gerektirmektedir. Silahlılık koşulunun değerlendirilmesinde yalnızca ateşli silah varlığı aranmaz; patlayıcılar, bomba malzemeleri ve benzeri tehlikeli araç-gereç de bu kapsama girmektedir.
Yargıtay, silahın bizzat failin üzerinde bulunması ya da tüm üyelerin silaha erişim imkânının olmasını şart koşmamaktadır; örgüt bünyesinde silahın ulaşılabilir konumda olması yeterlidir.
İştirak ile Örgüt Üyeliği Arasındaki Kritik Fark
Uygulamada en sık karşılaşılan hukuki tartışmalardan biri, eylemin iştirak mi yoksa örgüt üyeliği mi oluşturduğunun belirlenmesidir. Bu ayrım, ceza miktarı üzerinde belirleyici sonuçlar doğurmaktadır:
| Kriter | İştirak (TCK 37–41) | Örgüt Üyeliği (TCK 220/2) |
|---|---|---|
| Suçun somutlaşması | Konu veya mağdur itibarıyla somutlaşmış suç | Suçun somutlaşması gerekmez |
| Süreklilik | Tek suç ya da sınırlı sayıda suç için geçici birliktelik | Sürekli ve kalıcı yapılanma |
| Hiyerarşi | Hiyerarşik yapı şart değil | Hiyerarşik yapı zorunlu |
| Örgütün varlığı | Ayrı bir örgüt yapısı zorunlu değil | Bağımsız suç; yapılanmanın varlığı yeterli |
| Ceza | Asıl suçun cezası (rolüne göre) | Ayrı bağımsız suç olarak 2–5 yıl + asıl suç |
Yargıtay bu sınırı belirlerken; faillerin belli bir suçu işlemek için geçici olarak mı bir araya geldiklerini yoksa önceden oluşturulmuş hiyerarşik bir yapı içinde mi hareket ettiklerini araştırmaktadır.
TCK 220 Genel Örgüt ile Özel Örgüt Suçları Farkı
TCK m. 220, genel nitelikli bir örgüt suçudur. Türk hukukunda belirli suç kategorileri için özel örgüt hükümleri de bulunmakta olup bu özel hükümler, kapsadıkları alanlarda TCK m. 220’ye göre öncelikli uygulanmaktadır:
| Özel Örgüt Türü | Uygulanacak Hüküm | Temel Fark |
|---|---|---|
| Terör örgütü | TMK m. 7 (3713 sayılı Kanun) | Çok daha ağır cezalar; özel yargılama usulleri |
| Uyuşturucu ticareti örgütü | TCK m. 188/5 | Ana suç cezasına yarı oranında ek artırım |
| Soykırım/insanlığa karşı suç örgütü | TCK m. 78 | 10–15 yıl örgüt cezası |
| Silahlı örgüt (devlete karşı) | TCK m. 314 | 7,5–15 yıl; özel infaz rejimine tabi |
| Genel suç örgütü | TCK m. 220 | 5–10 yıl (kurucu); 2–5 yıl (üye) |
TCK 221 – Etkin Pişmanlık ve Ceza Almama
TCK m. 221, örgüt suçlarındaki etkin pişmanlık düzenlemesini içermekte olup uygulama koşulları ve sonuçları bakımından son derece önem taşımaktadır:
Yakalanmadan Önce – Ceza Verilmez (TCK 221/1)
Örgüt kurucusu, yöneticisi ya da üyesi olan kişi; yetkili makamlarca haber alınmadan önce gönüllü olarak teslim olup örgütün yapısını ve faaliyetlerini bildirirse örgüt suçundan ceza verilmez. Örgütün faaliyeti kapsamında suç işlenmiş olması halinde ise ayrıca işlenen suçların ve diğer faillerin de bildirilmesi gerekmektedir.
Örgütü İhbar Etme (TCK 221/3)
Suç örgütünü başkasına ihbar eden kişi de örgüt kurmak, yönetmek ya da üye olmak suçlarından cezalandırılmaz. Bu hüküm, kişinin ihbar niteliğini taşıyan bildirimini kapsıyor olmakla birlikte, işlenen suçlara ilişkin sorumluluktan tam muafiyet sağlamamaktadır.
7571 Sayılı Kanun ile Getirilen Sınırlama (TCK 221/5)
24 Aralık 2025 tarihli kanun değişikliğiyle TCK m. 221’in yalnızca terör örgütü kapsamında değerlendirilmeyen suç örgütleri bakımından uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Bu değişiklik, terör örgütleri bakımından 221. maddenin uygulanabilirliğini açıkça dışarıda bırakmaktadır.
Suç Örgütü Yargıtay Kararları
Yargıtay CGK 2019/601 E. – 2019/723 K.: Örgüt Unsurları
Ceza Genel Kurulu bu emsal kararında suç örgütünün oluşabilmesi için gerekli unsurları ayrıntılı biçimde belirlemiştir: Üye sayısı (en az 3), hiyerarşik yapının varlığı, suç işlemeye yönelik ortak amaç ve örgütsel sürekliliğin fiilî olarak gösterilebilir olması. CGK, bu unsurlardan birinin dahi yokluğunun örgüt suçunu ortadan kaldıracağını ve eylemin başka suç tipleri çerçevesinde değerlendirileceğini vurgulamıştır.
İştirak ile Örgüt Sınırı
Yargıtay, kişilerin belirli bir suçu işlemek için geçici biçimde ve hiyerarşik bir yapı olmaksızın bir araya gelmesini örgüt olarak değerlendirmemekte; bu durumu iştirak olarak nitelendirmektedir. Örgüt vasfının kazanılabilmesi için yapılanmanın sürekliliği ve hiyerarşinin fiilî tespitini kararlılıkla aramaktadır.
Propaganda Suçunun Sınırları
Yargıtay, örgüt propagandası suçunun oluşabilmesi için failin örgütün şiddet içeren yöntemlerini açıkça meşrulaştırma ya da teşvik etme kastının varlığını aramaktadır. Olayların aktarılması, siyasi görüş bildirme ya da eleştiri kapsamındaki ifadeler, salt bu gerekçeyle propaganda suçu olarak nitelendirilemez.
Üyeliğin Fiilî Katılımla Kanıtlanması Zorunluluğu
Yargıtay, örgüt üyeliğinin yalnızca irtibat ya da yakın ilişkiyle değil; fiilî katılım, emir-komuta ilişkisi içinde hareket etme ve örgütsel faaliyetlere sürekli katkı gibi somut olgularla kanıtlanması gerektiğini tutarlı biçimde vurgulamaktadır.
Görevli Mahkeme ve Zamanaşımı
TCK m. 220 kapsamındaki örgüt suçları Ağır Ceza Mahkemesi‘nde yargılanmaktadır. Suç re’sen kovuşturulan suçlardandır; şikayete bağlı değildir. Uzlaştırma kapsamı dışındadır.
TCK m. 66 kapsamında dava zamanaşımı; örgüt kurma/yönetme için 15 yıl, üyelik için 8 yıldır. Silahlı örgüt halinde artırımlı ceza üst sınırına göre zamanaşımı uzayabilmektedir. Adalet Bakanlığı‘nın yürüttüğü organize suç soruşturmaları ve Jandarma istihbarat faaliyetleri bu davalarda delil toplama süreçleri bakımından önem taşımaktadır.
Suç örgütü veya diğer ağır ceza davaları hakkında hukuki destek almak için Ankara Avukat Onuralp Turhan ile iletişime geçebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçunun cezası nedir?
TCK m. 220/1 kapsamında örgüt kurucusu veya yöneticisi için 5–10 yıl; örgüt üyesi için ise 2–5 yıl hapis cezası öngörülmektedir. Örgütün silahlı olması halinde bu cezalar yarısı oranında artırılmaktadır.
Suç örgütünün kurulabilmesi için kaç kişi gerekir?
TCK m. 220/1 uyarınca örgütün varlığı için en az üç kişi gerekmektedir. İki kişi bir araya gelirse örgüt değil, iştirak ilişkisi söz konusu olabilmektedir.
Suç örgütünün amacı doğrultusunda hiçbir suç işlenmemişse yine de ceza verilir mi?
Evet. TCK m. 220 soyut tehlike suçudur. Örgütün amaç suçları işlemeye elverişli yapıya sahip olduğunun tespiti yeterlidir; herhangi bir suçun fiilen işlenmiş olması aranmaz.
TCK 220/6 neden iptal edildi ve bunun önemi nedir?
Anayasa Mahkemesi 5/11/2024 tarihli kararıyla 6. fıkrayı iptal etmiştir. Bu fıkra “örgüt üyesi olmaksızın örgüt adına suç işleme” halini düzenliyordu. İptal kararıyla bu hüküm artık uygulanamamaktadır; bu tarihten sonra açılan davalarda ve hatta önceki mahkûmiyetlerin yeniden yargılanmasında belirleyici bir öneme sahiptir.
Örgüt üyeliği suçunda etkin pişmanlık uygulanır mı?
Evet. TCK m. 221 kapsamında; yetkili makamlar tarafından haber alınmadan önce gönüllü teslim olarak örgütün yapısını ve faaliyetlerini bildiren kişi hakkında örgüt suçundan ceza verilmez. 7571 sayılı Kanun ile terör örgütlerine bu hükmün uygulanamayacağı da açıkça belirlenmiştir.
İştirak ile örgüt üyeliği arasındaki fark nedir?
İştirak; belirli ve somutlaşmış bir suça geçici katılımı ifade eder. Örgüt üyeliği ise hiyerarşik bir yapı içinde, suçun somutlaşmasından bağımsız olarak sürekli katılımı gerektirir. Bu fark; ceza miktarı ve suç vasfı bakımından son derece belirleyici sonuçlar doğurmaktadır.
TCK 220 ile terör örgütü suçu (TMK m. 7) arasındaki fark nedir?
TCK m. 220 genel nitelikli suç örgütlerine uygulanmaktadır. Terör örgütlerine ise 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun 7. maddesi öncelikli olarak uygulanmakta; çok daha ağır cezalar ve özel yargılama usulleri içermektedir.
Örgüte bilerek yardım etmek örgüt üyeliği sayılır mı?
Evet. TCK m. 220/7 kapsamında hiyerarşik yapı dışında kalmakla birlikte örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişi örgüt üyesi olarak cezalandırılmaktadır. Yardımın niteliğine göre cezada üçte bire kadar indirim uygulanabilmektedir.
Örgütün faaliyeti kapsamında suç işleyen yöneticiye ne kadar ceza verilir?
TCK m. 220/5 uyarınca örgüt yöneticileri, örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen bütün suçlardan ayrıca fail olarak cezalandırılmaktadır. Bu hüküm uyarınca yöneticinin söz konusu suçu bizzat işlemiş olması aranmaz; örgütsel faaliyetin yönetimsel sorumluluğunu taşıması yeterlidir.
Örgüt propagandası suçunun cezası nedir?
TCK m. 220/8 kapsamında örgütün şiddet içeren yöntemlerini meşrulaştıran, öven ya da teşvik eden propaganda için 1–3 yıl hapis cezası öngörülmektedir. Suçun basın ve yayın yoluyla işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılmaktadır.
Suç örgütü davasında görevli mahkeme hangisidir?
Ağır Ceza Mahkemesi’dir. Suç re’sen kovuşturulan suçlardandır; şikayete bağlı değildir ve uzlaştırma kapsamı dışındadır.
Çocukların örgüt faaliyetlerinde araç olarak kullanılması cezayı artırır mı?
Evet. 7571 sayılı Kanun ile 24/12/2025 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemeyle örgüt yöneticilerine verilecek ceza, örgüt faaliyetlerinde çocukların araç olarak kullanılması halinde yarısından bir katına kadar artırılmaktadır.
Av. Onuralp Turhan – Avukat Onaylı İçerik
Bu makale, Ankara Barosu’na kayıtlı Av. Onuralp Turhan tarafından kaleme alınmıştır. Ankara’nın Etimesgut ve Eryaman ilçelerinde faaliyet gösteren Turhan Hukuk ve Danışmanlık Bürosu, ceza hukuku başta olmak üzere geniş bir hukuki yelpazede müvekkillerine hizmet sunmaktadır. Hukuki destek için turhanhukukvedanismanlik.com.tr adresinden iletişime geçebilirsiniz.
